شهر رشت

شهر رشت

        مهمترین شهری است که در دروازه ورودی استان قرار دارد. این موقعیت جغرافیایی رشت امتیاز بالایی برای آن محسوب می شود. این شهر در ادوار گذشته، روستایی بین دو منطقه فومن و لاهیجان و محل توقف کاروان های عبوری بوده است و وجه تسمیه آن به لحاظ موقعیت جغرافیایی، یعنی واقع شدن در محل پست و فرو افتاده است. نام این شهر برای اولین بار در کتاب حدودالعالم که به سال ۳۷۲ هجری قمری نگارش یافته، با صفت « ناحیه بزرگ» آمده است.

شهر رشت به دلیل برخورداری از موقعیت میان راهی مناسب، در روزگار صفویه اهمیت اقتصادی و سیاسی فراوانی یافت و از سال ۱۰۰۴ هجری قمری به فرمان شاه عباس مرکز ایالات گیلان و مرکز معاملات نوغان و ابریشم شد. رشت را در گذشته دارالعماره (دارالمرز) نیز می نامیدند. این شهر در قدیم تنها راه ارتباطی و بازرگانی از طریق بندر انزلی به اروپا به شمار می آمده و از زمان شاه عباس دوم تا اواخر حکومت قاجاریه، مرکز تجاری بزرگی بوده است و کاروان هایی در شهر برای خرید ابریشم توقف می کردند و کالاهای خود را از این طریق به بنادر دریای مدیترانه ارسال می داشتند.

آب و هوای رشت ازجمله آب و هوای معتدل کاسپین و شبه مدیترانه‌ای است که دارای تابستان‌های گرم و شرجی و زمستان‌های سرد و مرطوب است. همچنین شهر رشت دارای رتبهٔ اول میزان بارش مراکز استان های ایران و به شهر باران شهره است.

موقعیت جغرافیایی شهر رشت

شهر رشت در طی سالهای ۱۳۸۵ و ۱۳۹۰ به ترتیب دارای ۵۵۷۳۶۶ و ۶۳۹۹۵۱ نفر جمعیت بوده است. شهر رشت در فاصله سالهای ۱۳۷۵ تا ۱۳۸۵ دارای نرخ رشدی برابر ۲/۹۲ درصد و در سال ۱۳۸۵ تا۱۳۹۰ برابر با۲/۱۸ است. از نظر ساخت سنی، جمعیت این شهر تقریباً جوان می باشد و در مرحله گذار به سر می برد. طبق سرشماری سال 1390، هریک از سه گروه عمده سنی ۱۴-۰ساله، ۶۴-۱۵ ساله، ۶۵ ساله و بیشتر به ترتیب ۲۰/۴۵، ۷۴/۶۱ و ۴/۹۴ درصد می باشد. شهر رشت ۴۶/۷ درصد از جمعیت شهری استان گیلان را به خود اختصاص داده است. تعداد مهاجرین وارد شده به این شهر در سال ۱۳۸۵، ۱۲۴۰۲۴ نفر بوده که براساس طرح جامع مصوب، در این سال شهر رشت به عنوان یکی از کانون های مهاجرپذیر استان معرفی شده است. تعداد خانوار این شهر در سال ۱۳۹۰، ۲۰۴۰۵۴ خانوار بوده که بعد خانوار آن ۳/۱۳ نفر می باشد. شاخص نسبت جنسی نیز در حد ۹۸ نفر بوده است. ضمناً از کل جمعیت ۶ ساله و بالاتر در سال ۱۳۹۰که به تعداد ۵۷۰۷۲۱ نفر می باشد در حد ۹۸ درصد با سواد بوده اند.

ساکنان این شهرستان به انواع مشاغل خدماتی- تجاری، صنعتی و کشاورزی اشتغال دارند که شالیکاری از عمده فعالیت های روستائیان این خطه می باشد. براساس نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال۱۳۸۵ و ۱۳۹۰ ، شهر رشت به ترتیب دارای ۵۵۷۳۶۶ و ۶۳۹۹۵۱ نفر جمعیت بوده است که سهم جمعیت دهساله و بیشتر از این مقدار ۸۷/۵ درصد می باشد. شمار جمعیت فعال اقتصادی ۳۲۱۱۰۸ نفر بوده که ۷۴/۵۷ درصد آن را شاغلین و در حد ۱۵/۴۳ درصد را جمعیت بیکار تشکیل می دهد.

       هسته مرکزی شهر که منطبق بر بازار و محدوده اطراف آن است، محل تجمع انواع فعالیتهای خدماتی و اقتصادی است و از این جهت کانون توزیع کالا و خدمات در سطح شهر محسوب می شود. فعالیتهای عمده هسته مرکزی را می توان در سه زمینه کارگاهی، توزیع کالا و ارائه انواع خدمات تقسیم نمود. بنابراین مرکز شهر رشت یک جاذب قوی برای طیف وسیعی از فعالیتهای اقتصادی محسوب می شود.محورهای اصلی تجاری شهر رشت عموماً خیابانهای اصلی منشعب از هسته مرکزی و امتداد آنهاست که مهمترین عبارتند از خیابان های امام خمینی، شریعتی، مطهری، طالقانی، علم الهدی، تختی، سعدی، ۲۲ بهمن، بلوار گلسار و آزادی. این محورها محل تجمع انواع خرده فروشی ها، سازمانها و ادارات، بانکها، صنایع کوچک، دفاتر و شرکتها و ... می باشند. به طور کلی کاربری غالب این محورها، فعالیتهای تجاری و خدماتی – اداری است.

اماکن دیدنی رشت

پیاده راه اعلم الهدی، آرامگاه خواهر امام، آرامگاه میرزا کوچک جنگلی، دلاور نهضت جنگل (واقع در سلیمان داراب )، موزه سردارجنگل - خانهمیرزا کوچک خان جنگلی (واقع در محله (استادسرا)، سبزه میدان(شامل کتابخانه عمومی و تندیس‌هایی از مشاهیر گیلان)، موزه رشت(تأسیس ۱۳۴۹ - واقع در خیابان بیستون)، خانه سمیعی، خانه ابریشمچی (واقع در میدان صیقلان)، خانه قدیری رشت،خانه حاج میرزا خلیل رفیع (واقع در خیابان استاد مطهری که محل شورای اسلامی شهر رشت می‌باشد)، آرامگاه شهیدان (واقع در جوار بیمارستان پورسینا که آرامگاه چهار تن از شهدای جنبش مشروطیت گیلان است)، پارک شهر رشت معروف به باغ محتشم (شامل پارک اصلی که سابقه آن به دوره ناصری می‌رسد و عمارت کلاه فرنگی رشت و شهربازی)، مسجد سفید(یکی از قدیمی ترین مساجد در رشت)، سیاه اسطلخ(یکی از قدیمی‌ترین محله‌های رشت)، بازار رشت(شامل میدان بزرگ و میدان کوچک و چهارسوق‌ها و کاروانسراها است)، خانه موسس بانک سپه "موسیو لئوپولد گُدار و خانواده اش" محله استادسرا نبش کوچه آتش‌نشانی، بوستان ملت(واقع در چهارراه گلسار، بلوار انصاری)، بقعه دانای علی (واقع در خیابان بیستون)، بقعه بی بی و زینب (واقع در خیابان عطاآفرین کوچه بی بی زینب)،موزه میراث روستایی گیلان(واقع در بلوار خلیج فارس (جاده رشت-تهران)، پارک جنگلی سراوان)، کتابخانه ملی رشت، کاروانسرای لات، شهر بازی رشت، شهر شادی رشت، قصر بازی رشت (شهر بازی سرپوشیده)، باغ پرندگان رشت (ماهان)، سل عینک(دریاچه ایی دائمی که در سفرنامه‌ها از ان به وفور یاد کرده‌اند بطور مثال سفرنامهٔ مظفرالدین شاه به فرنگ)، دبیرستان شهید بهشتی (مدرسه شاهپور)